Fulbright Komisyonu Nedir? Milli Eğitim Bakanından Fulbright açıklaması
Fulbright komisyonu hakkında bilinmeyenler, komisyonun üyelerinin kimlerden oluştuğu ve Fulbright komisyonu gerçeklik payı halen tartışma konusu iken Bakan Ziya Selçuk'un göreve başlaması ile Fulbright komisyonu veABD Türkiye arasında yapılan Fulbright anlaşması tekrar gündeme geldi. 24 Haziran seçimleri sonrasında kurulan yeni hükümet sisteminin yeni bakanları arasında Prof Dr Ziya Selçuk Milli Eğitim Bakanı olarak yer aldı. Bakan Ziya Selçuk 20 Temmuz 2018 tarihinde ilk basın toplantısını düzenledi. Bakan Ziya Selçuk gazetecilerin sorularını yanıtlarken en dikkat çekici soru FULBRİGHT KOMİSYONU hakkında geldi.
FULBRİGHT KOMİSYONU
Milli Eğitim Bakanı Ziya Selçuk'a gazeteci tarafından sorulan soru;
"Fulbright Komisyonu diye bir komisyon var. Fulbright Komisyonu, Fulbright Anlaşması üzerine köşe yazıları yazıldı, tartışıldı. Fulbright Komisyonunun daha aktif hale getirilmesi için ilgili ülkenin Büyükelçisi tarafından bir talep geldi mi? Fulbright Komisyonu gerçekten var mı yoksa Fulbright antlaşması yalanı olduğu da söyleniyor. Fulbright Komisyonu şehir efsanesi mi, bu komisyona nasıl bakıyorsunuz? Bu soruya vereceğiniz cevapla bundan sonraki yol haritanızı anlamış olacağız"
Milli Eğitim Bakanı Prof Dr Ziya Selçuk2un Fulbright Komisyonu hakkında gelen soruya verdiği cevap;
"Bir tek soruyla yol haritamızı anlayabiliyorsanız... Şimdi bakın Ful ve Bright ne güzel isim değil mi? Koyarken düşünmüşler. Fulbright Komisyonu şehir efsanesi değil, bu ülke efsanesidir. Gerçekten bir şey yapıyorsak bunu biz yapıyoruz. Ben Ankaralı bir ülkenin evladıyım. Bunu Ankaralılar yapıyor emin olun, bunu yapmayan da biziz. Bunu Erzurumlular, İzmirliler yapıyor. Elbette bazı dışsal faktörler harekete geçmek isteyecektir. Bu dışsal faktörler bizi etkilemek isteyecektir, ben onların kendi vazifeleri ile meşgul olduklarını düşünüyorum. Bizim milli vazifemiz var, bu ülkeye borcumuz var. Bizim defterimizde böyle bir şey yazmıyor."
Milli Eğitim Bakanı Ziya Selçuk'un Fulbright Eğitim Komisyonu hakkında yaptığı açıklamanın videosu;
Peki Milli Eğitim Bakanı Ziya Selçuk'un ülke efsanesi olarak nitelendirdiği FULBRİGHT KOMİSYONU farklı anılması ile FULBRİGHT ANLAŞMASI nedir? ogretmenlericin.com olarak Fulbright Komisyonu şe ile ilgili bazı bilgileri hazırladık. Milli Eğitim Bakanı Ziya Selçuk bu komisyon için ülke efsanesi demiş olsa da bu komisyon ve anlaşması ile ilgili resmi bilgiler mevcuttur.
FULBRİGHT ANLAŞMASI
Fulbright anlaşması nedir? Türkiye Fulbright Eğitim Komisyonu farklı isimle de Türkiye-Amerika Birleşik Devletleri Kültürel Mübadele Komisyonu olarak bilinmektedir. 1949 yılında Amerika Birleşik Devletleri ve Türkiye arasında imzalanan ikili anlaşmadır. Bu anlaşma Türkiye Büyük Millet Meclisi’nden geçtikten sonra 13 Mart 1950 tarih ve 5596 sayılı kanun çerçevesinde çalışmalarına başlamıştır. Fulbright Eğitim Komisyonu, kuruluş amacı olarak Türk ve Amerikan halkları arasında eğitim ve kültürel değişim yoluyla ortak bir anlayış geliştirmek olduğu belirtilse de bu komisyonun Türkiyede eğitim politikalarını belirlemede etken olduğu iddiları da kamuoyunda yer almaktadır.
FULBRİGHT ANLAŞMA METNİ
Fulbright antlaşması yalanı mı gerçeği mi tartışmalarında TBMM kayıtlarına baktığımızda Türkiye ile Amerika arasında bu anlaşma 1950 yılında imzalanmıştır. Fulbright antlaşması tam metni 18 . III . 1950 - Sayı: 746 ile Resmi Gazetede yayınlanmış olup metnin tamamı için TIKLAYINIZ
ANLAŞMA SÜRESİ
Peki Fulbright anlaşması ne zaman bitecek sorusuna cevap arayalım. 27 Aralık 1949 tarihinde ikişer nüsha olarak, İngilizce ve Türkçe lisanlarında tanzim edildiği belirtilen bu anlaşmanın bitiş süresi anlaşma metninde yer almamaktadır. Fulbright anlaşması wiki gibi ekşi gibi ya da diğer tartışma, sözlük platformlarında sıkça tartışılıyor olsa da https://www.ogretmenlericin.com olarak biz TBMM kayıtlarından yola çıkarak bu bilgileri sizlere sunuyoruz.
FULBRİGHT KOMİSYONU ÜYELERİ
Öncelikle ilgili kanunda Fulbright Komisyonu üyeleri nasıl belirleniyor ona bakalım. Fulbright antlaşması tam metni içerisinde beşinci madde komisyon üyelerinin nasıl belirlendiği, komisyonda kararlarda oylama usulüne açıklık getirmektedir. Komisyon üyeleri;
Komisyon, dördü Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı ve dördü Amerika Birleşik Devletleri vatandaşı olmak üzere sekiz azadan müteşekkil bulunacaktır. Bunlara ilâveten Amerika Birleşik Devletlerinin Türkiye'deki diplomatik heyetinin başı (ki aşağıda «Misyon Şefi» ismiyle anılacaktır). Komisyonun fahrî başkanı olacaktır. Misyon Şefi komisyonda reylerin tesavisi halinde katî reyi verecek ve komisyon başkanını tâyin edecektir. Başkan, komisyonun fiili âzası sıfatiyle rey hakkını haiz bulunacaktır. Misyon Şefi, en az ikisi Amerika Birleşik Devletlerinin Türkiyedeki hariciye teşkilâtının muvazzaf memurlarından olmak üzere, komisyondaki Birleşik Devletler vatandaşlarını tâyin ve tebdil etmek salâhiyetini haiz olacaktır. Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti komisyondaki Türkiye vatandaşlarını tâyin ve tebdil salâhiyetini haiz bulunacaktır. Azalar, tâyin edildikleri tarihten itibaren mütaakip 31 Aralık tarihine kadar ifayı vazife edecekler ve tekrar tâyin edilebileceklerdir. İstifa, ikamet mahallinin Türkiye haricine nakli, vazife müddetinin hitama ermesi sebepleriyle veya sair suretle vukubulaeak münhaller, bu madde ile tesbit edilen hükümler dairesinde doldurulacaktır. Azalar, ücretsiz olarak ifayı vazife edeceklerdir. Bununla beraber komisyon, azaların toplantılarda hazır bulunmalarına muktazi masrafları ödemeye salâhiyettardır.
Anlaşmadaki madde;
Türkiye Fulbright Eğitim Komisyonu Yönetim Kurulu Üyeleri
Son güncel durumu ile Fulbright Komisyonu Üyeleri arasında yer alan Türk üyeler içerisinde tanınmış simalarda bulunmaktadır.
Fulbright Komisyonu Türk ve Amerikalı Üyeleri;
- Funda Kocabıyık, Milli Eğitim Bakanlığı Avrupa Birliği ve Dış İlişkiler Birimi Genel Müdürü
- Ayşegül Gökçen Karaarslan, Dışişleri Bakanlığı Kültürel Diplomasi Genel Müdür Yardımcılığı Genel Müdür Yardımcısı Vekili
- Doç. Dr. Mehmet Akif Kireççi, Bilkent Üniversitesi İktisadi, İdari ve Sosyal Bilimler Fakültesi Öğretim Üyesi
- Prof. Dr. Muhsin Kar, Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi Rektörü
- Aslı Başgöz, White & Case LLP Uluslararası Hukuk Bürosu Kıdemli Ortak Avukat
- John Thomas McCarthy, ING Bank Türkiye Yönetim Kurulu Başkanı
- Scott Weinhold, Amerika Birleşik Devletleri Büyükelçiliği Basın ve Halkla İlişkiler Müsteşarı
- Jeffrey J. Anderson, Amerika Birleşik Devletleri İstanbul Başkonsolosluğu Basın ve Halkla İlişkiler Müsteşarı
Dünyaca tanınan Türk Bilim İnsanı Prof. Dr. Oktay Sinanoğlu'nun Fulbright Komisyonu, anlaşması ve eğitim sistemi ile ilgili yaptığı açıklama videosu;
Görünen o ki Fulbright Komisyonu ve komisyonun kurulmasında imza altına alınanFulbright Anlaşması daha çok tartışılacağa benziyor.